หลักการเล่นหมากรุกไทย - 27 July 2012 - Blog - Thai Chess
House of Thai Chess
Welcome อาคันตุกะ | RSS
Site menu
Calendar
«  July 2012  »
SuMoTuWeThFrSa
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
293031
Main » 2012 » July » 27 » หลักการเล่นหมากรุกไทย
7:42 AM
หลักการเล่นหมากรุกไทย

หลักการเล่นหมากรุกไทย จากตำราหมากรุกไทย โดยนายกีฬา พิมพ์เมื่อ
พ.ศ.2526


     1.เมื่อท่านลงมือเล่นหมากรุกไทยแล้ว
ข้อแรกที่ต้องศึกษาก่อนก็คือ
ต้องทราบเสียก่อนว่าหมากแต่ละตัวมีวิถีการเดินเป็นอย่างไร
อย่าได้เดินผิดเดินถูกเป็นอันขาด
เพราะการเดินของหมากแต่ละตัวไม่เหมือนกันเลยแม้แต่น้อยจึงต้องเรียนให้ทราบเสียก่อนจนแจ่มแจ้งแล้วจึงลงมือเล่นและเดินให้ถูกต้องทุกอย่าง

    2.เมื่อท่านเล่นหมากรุก
ต้องดูหมากของท่านให้ทั่วทุกตัวว่าการเดินของท่านรัดกุมดีหรือไม่
มีตัวอะไรขาดบ้างพยายามเดินหมากให้ทุกตัวติดพันกันในแบบของลูกโซ่
เพื่อมิให้ฝ่ายตรงข้ามทำลายได้ง่าย
ไม่จำเป็นต้องดูว่าฝ่ายตรงข้ามจะกระทำอย่างไร
เมื่อแน่ใจว่าฝ่ายของตนรัดกุม ไม่มีตัวขาดระหว่างการติดต่อกันแล้ว
จึงค่อยพินิจดูหลักการฝ่ายตรงข้ามต่อไปว่าเขาดำเนินการรุกหรือรับในแนวใด
จะกระทำการรบในแนวใดจึงจะได้ชัยชนะ
แล้วจึงดำเนินการตามแผนที่คิดไว้ในใจของตน

     3.ดูช่องโหว่ของฝ่ายตรงข้ามที่เราสามารถจะบุกทลวงเข้าไปในดินแดนของเขาได้
เพราะการเล่นของทุกคนย่อมมีจุดโหว่ด้วยกันทั้งสิ้น
หากมองเห็นว่าฝ่ายตรงข้ามมีจุดอ่อนหรือจุดโหว่ที่ใดแล้วให้รีบฉวยโอกาสกระทำทันทีไม่ควรให้เสียเวลาแม้แต่เพียงครั้งเดียว

    4.เมื่อฝ่ายตรงข้ามเดินหมากตัวใด
และมองเห็นว่าฝ่ายของเราได้เปรียบแล้วอย่าได้แสดงท่าทีผิดสังเกตุให้เขาจับผิดได้เพราะจะทำให้เขาเกิดความรู้สึกตัวและเราจะกระทำการเอาชนะได้ไม่ถนัด
เมื่อถึงคราวควรกระทำแล้วให้รีบกระทำการทันที

    5.ระวังการเดินหลวมตัวของฝ่ายเราเพราะจะเป็นช่องว่างหรือจุดโหว่ให้ฝ่ายตรงข้ามทำการบุกรุกได้อย่างเต็มที่
เมื่อนั้นเราจะตกเป็นฝ่ายตั้งรับ ยากแก่การที่จะกู้สถานการณ์
ฝ่ายของตนได้ มีแต่ทางแพ้ฝ่ายเดียว
การเล่นหมากรุกไทยจึงต้องถือหลักการที่ สำคัญ คือ
เมื่อมีการรับแล้วต้องมีการรุกประกอบไปอีกด้วย
ซึ่งก็เหมือนกับการรบที่ใช้กำลังพลเป็นเกณฑ์นั่นเหละจะผิดกันก็แต่เพียงว่าในกระดานหมากรุกประกอบด้วยตัวหมาก
แต่ในการยุทธ์หรือสงครามนั้น ต้องวางแผนโดยเอาชีวิตของ

คนจริงๆ เข้ากระทำการเท่านั้น

    6.ดูวิธีการตั้งทัพของฝ่ายตรงข้าม
และแนวทางที่จะเจาะทลวง เข้าไปในแดนของอีกฝ่ายหนึ่ง
ทั้งนี้เราจะทราบผลเมื่อการเล่นดำเนินไปไม่นานเท่าใดนัก ที่กล้ากล่าวเช่นนี้
เพราะผู้เล่นทุกคนย่อมมีช่องโหว่ให้แก่ฝ่ายตรงข้ามกระทำการเอาจนได้ถ้าหากพิจารณากันโดยละเอียดแล้วจึงจะทราบเรื่องเช่นนี้ได้ดี

  7.การฝึกหัดมากและการจดจำกระบวนการเดินหมากของนักหมากรุกต่างๆ
เป็นประโยชน์มากในการที่จะยึดเอาไว้
เป็นแบบอย่างเพื่อการฝึกหัดครั้งต่อไป
ผู้เล่นควรจะจำกระบวนการของหมากที่ผู้มีความชำนาญได้กระทำเอาไว้
และเมื่อเข้าแบบหรือรูปดังกล่าวก็จะสามารถพลิกแพลงนำเอามาใช้ได้เป็นอย่างดี

  8.ผู้เล่นต้องรู้คุณค่าของหมาก  
ในกระดานของตนเพราะหมากรุกทุกตัวย่อมมีคุณค่าและจะต้องใช้ให้เป็นประโยชน์จริงๆการเดินหมากโดยผิดพลาดเพียงส่วนน้อย
อาจจะทำให้เกิดความผิดหวัง
และพ่ายแพ้แก่คู่ต่อสู้ได้อย่างง่ายดายที่สุด

  9.การนำเอาตัวหมากไปแลกโดย การเสียเปรียบฝ่ายตรงข้ามนั้น
ไม่สมควรกระทำอย่างยิ่งเพราะจะทำให้ตัวหมากของตนน้อยไปกว่า เดิม
และเมื่อนั้นแนวทางการป้องกันของฝ่ายเราก็จะมีความลดน้อยลงไป
กลายเป็นช่องโหว่ให้ฝ่ายตรงข้ามกระทำการได้อย่างถนัด
และเมื่อนั้นก็จะตกเป็นฝ่ายตั้งรับแต่ประการเดียว
ยากที่จะกู้สถานการณ์กลับคืนมาได้

  10.การเริ่มต้นย่อมนำมาซึ่งความได้เปรียบ หรือเสียเปรียบ
เรื่องเช่นนี้พึงสังวรไว้เสมอว่าการเดินหมากในตอนแรกของกระดานนั้นเป็นหลักการสำคัญอย่างมาก
การขึ้นต้นดี ย่อมมีแนวทางที่จะนำชัยชนะมาสู่ได้มากกว่าหลัก 10
ประการของนักเล่นหมากรุกดังกล่าวมาข้างต้นนี้เป็นเพียงส่วนน้อยที่นำมากล่าวถึงเท่านั้น
เป็นข้อเตือนใจสำหรับบรรดานักหมากรุกสมัครเล่นและหมากรุกที่ที่ต้องฝึกฝนตนเองให้มีความเก่งกล้า
ต้องคำนึงถึงอยู่เสมอและควรแก่การยึดหลักดังกล่าวนี้เอาไว้ด้วย


การเล่นหมากรุก จากหนังสือหมากรุกกล
โดย หม่อมเจ้าอนันตนรไชย เทวกุล

การเล่นหมากรุกนั้นไม่ว่าจะเป็นหมากรุกของชาติ หรือประเทศใด
ถ้าท่านสนใจที่จะเล่นให้ได้ดี นอกจากไหวพริบและความเฉียบแหลมแล้ว
ท่านก็ควรที่จะมี
ความเข้าใจในหัวข้อที่จะกล่าวต่อไปนี้ให้แน่ชัดเสียก่อน
กล่าวคือ:-

1 กำลังอำนาจของตัวหมากรุกแต่ละประเภท(ภาษาอังกฤษเรียกว่าPower of
chessmen)ที่ท่านสนใจอยู่นั้น กำลังอำนาจของตัวหมากรุกที่กล่าวนี้ คือ
อำนาจในการเคลื่อนที่(เดิน) อำนาจในการทำลาย(กิน)
อำนาจในการรุกไล่(รุก)
และอำนาจในการคุ้มกัน(ผูก)ซึ่งข้าพเจ้าขอใช้ในหนังสือเล่มนี้ว่า
"สมรรถภาพของตัวหมากรุก"สมรรถภาพของตัวหมากรุกที่กล่าวแล้วนี้
สำหรับท่านผู้เล่นหมากรุกไทยเป็นแล้วก็ย่อมทราบอยู่แล้วว่าตัวใดมีสมรรถภาพเพียงไรสำหรับท่านผู้เริ่มสนใจในกีฬานี้
ก็อาจทบทวนความเข้าใจได้จากหนังสือเล่มนี้

2 กำลังงานอันซ่อนเร้นอยู่ภายในตัวหมากรุก (Potency of chessmen)
กำลังงานอันนี้
ก็เกิดจากสมรรถภาพของตัวหมากรุกนั่นเองถ้าหากท่านจะพิจารณาสมรรถภาพของแต่ละประเภทให้ลึกซึ้งยิ่งขึ้นแล้ว
กำลังงานอันนี้ก็จะผุดขึ้นมาให้เห็นได้เองซึ่งในหมากรุกไทยก็พอจะแยกเป็นหัวข้อดั่งต่อไปนี้:-

(1) กำลังต่อต้านและตรึง(Opposition) ซึ่งจะมีอยู่ทุกๆตัวเป็นธรรมดา
แต่ที่สำคัญที่สุดนั้นก็อยู่ที่ตัวขุน
ซึ่งมีหน้าที่ทั้งในการไล่ต้อนหรือถอยเป้นเชิง เพื่อการแพ้ ชนะ หรือ
เสมอของการเล่นครั้ง(กระดาน)นั้นๆ
ซึ่งข้าพเจ้าขอเรียกอย่างสั้นๆว่า"ชิงที"

(2) อำนาจในการกักกัน ซึ่งจะต้องเกี่ยวพันกัน
ระหว่างตัวหมากรุกประเภทต่างๆ ตลอดทั้งที่เป็นประเภทเดียวกัน
และคนละประเภท
อำนาจในการกักกันนี้หมายความว่าเฉพาะตัวต่อตัวคือฝ่ายละหนึ่งตัว
จะเป็นประเภทใดก็ได้
บนกระดานหมากรุกที่ว่างเปล่าไม่มีตัวอื่นปะปนอยู่ด้วย
และด้วยสมรรถภาพของตัวมันเองตัวเดียวเท่านั้นจะสามารถตัดการเดินของตัวอีกฝ่ายหนึ่งไว้มิให้เดินอีกได้
ในทีซึ่งฝ่ายนั้นจะต้องเดิน หรือถ้าเดินก็จะต้องถูกกิน
หรือทั้งสามารถจะติดตามกินตัวนั้นได้ด้วย คือหมายความว่า

ถ้าตัวใดได้พยายามติดตามตัวของฝ่ายตรงข้าม
ซึ่งในที่สุดฝ่ายตรงข้ามก็จะเดินมาให้กินจนได้
ทั้งนี้แต่ละตัวจะทำได้เพียงใดหรือไม่ (ดังจะได้บรรยายแต่ละตัวไป)

(3)
ความสามารถที่มีอยู่ในการเดินแต่ละประเภทซึ่งพอจะแยกเป็นหัวข้อได้คือ:-

-
ตัวหมากรุกประเภทใดจะสามารถเดินจากที่ตั้งของตนไม่ว่าจะเป็นตาใดก็ตามไปยังตาที่จะกำหนดให้
ได้ภายในกี่ที (ม้าเท่านั้น) ที่ต้องคำนึง

- การเดินของตัวนั้นๆ จะสามารถเปลี่ยนแปรการเดิน
อันเป็นปกติของตัวมันให้เป็นอย่างอื่นได้เพียงใดหรือไม่(ข้อนี้มีอยู่ก็แต่เบี้ยคว่ำเท่านั้น)

3นอกจากที่กล่าวมาแล้วนี้ท่านควรมีความเข้าใจในหัวข้อเหล่านี้ให้ถ่องแท้
ไว้ด้วย คือ:-

(1) กำลังโอบต้อน:
ในที่นี้หมายความว่าในเมื่อฝ่ายหนึ่งมีเพียงขุนตัวเดียวและจะตั้งอยู่ที่ใดก็ตาม
ฝ่ายไล่ควรจะมีกำลังอย่างน้อย ที่สุดเท่าใด
จึงจะสามารถที่จะต้อนอีกฝ่ายหนึ่งให้ไปยังจุดประสงค์ได้

(2) กำลังที่จะรุกให้จน: ในที่นี้หมายความว่า
ในเมื่อฝ่ายหนึ่งมีเพียงขุนตัวเดียวและจะตั้งอยู่ที่ใดก็ได้
และฝ่ายไล่มีกำลังอย่างน้อย ที่สุดเท่าใด
จึงจะสามารถไล่และรุกให้จนได้เสมอไปทั้งนี้มิได้หมายความถึงขุนที่ตั้งอยู่ในหมากรุกกล

(3)แหล่งที่จะทำให้จนได้ด้วยกำลังอันน้อยที่สุด
ในเมื่อฝ่ายหนีมีขุนเพียงตัวเดียว


อยากเล่นหมากรุกไทยเก่ง
จากนิตยสารหมากรุก ฉบับที่ 5 ม.ค.-ก.พ. พ.ศ.2538
โดยขุนก้อง
มีคนอยากเล่นหมากรุกไทยเก่งจัดเข้าชั้นเซียน
ใช้เวลาฝึกฝนด้วยตนเองเป็นเวลานานก็ไม่เก่งสักที ถูกเพื่อน
หรือเซียนตามซุ้มไล่ต้อนเสมอดูแล้วน่าเห็นใจทีเดียวบางคนใช้วิธีฝึกจากตำราเดินได้ตามรูปแบบอยู่สักพักก็เบื่อ
พวกนี้
เก่งได้นิดหน่อยเพราะไม่มีคู่ซอมที่แข็งแกร่งพอถึงจุดๆหนึ่งก็หมดสภาพ
เรียกว่าเก่งได้แค่นั้นเซียนหมากรุกให้ทัศนะว่า
คนเก่งหมากรุกไทยหาได้ยากเพราะแต้มหมากแต่ละแต้มเซียนมือเก่าๆหวงนักหวงหนา
ทำให้ปัจจุบันเลยหามือเซียนที่จะขึ้นมาครองๆบัลลังก์ได้ยาก
แชมป์หมากรุกส่วนใหญ่จึงเป็นมือเก่าหน้าเดิมไม่ค่อยมีการเปลี่ยนแปลง
สมัยก่อนชื่อเสียงของเซียนใหญ่
ๆอย่างเซียนซ้ง,เซียนป่อง,ม้าปรีชาฯลฯเป็นเลิศไร้คู่ต่อสู้
พวกเขาเดินสายเล่นหมากรุกไล่กินมาทั่วประเทศก็ไม่มีคนสู้
เพราะเขามีแต้มเด็ดที่ฝึกฝนมาด้วยประสบการณ์
จนกระทั่งมีการแข่งขันอย่างเป็นทางการพวกเขาถูกจัดวางเป็นมือเซียนชั้นแนวหน้าตามฟอร์มยังไงก็ตามหลังจากที่เซียนออกตำรามาขาย
มือดาวรุ่งหน้าใหม่เริ่มพัฒนาแต้มเข้ามาแทนที่ หมากรุกไทยยุคนี้
เริ่มมีคนเก่งเพิ่มขึ้น
แต่นักหมากรุกหน้าใหมต่างก็มีวิธีฝึกฝนฝีมือแตกต่างออกไป

คุณนคร ตรีสอาด
แชมป์หมากรุกขุนทองคำครั้งที่8 เคยบอกผมว่า

นักหมากรุกไทยที่อยากเก่งเร็วต้องฝึกฝนจากปลายมาหาต้นคือ
ฝึกการไล่เป็นลำดับแรกแล้วค่อยมาฝึกแต้มเดินต้นกระดานเพราะหมากรุกไทยจุดสำคัญคือ
การไล่หมากปลายกระดานใครที่ไล่จัด ไล่คมย่อมได้เปรียบ ผู้ที่ฝึกแบบนี้
เสมอ ๆจะเรียนรู้การตัตหมากปลายกระดานเบียดเอาชนะในบั้นปลายได้
แต่นักหมากรุกทิ่ฝึกมาแบบนี้
แต้มหมากและความเห็นจะไมคมเหมือนกับประเภทที่ฝึกเล่นหาประสบการณ์มากๆ
พวกนั้นปลายกระดานไม่เก่งแต่แต้มทำคมจัดมาก
นักหมากรุกที่เดินสายเล่นตามซุ้มมีอยู่หลายท่านที่เล่นเป็นอาชีพ
พอลงแข่งขันมักจะได้เปรียบคู่ต่อสู้เพราะมีการฟิตซ้อมลับแต้มอยู่เสมอ

พอเจอเซียนมือใหญ่ๆมักจะไม่กลัวนัก
แต่พวกนี้ความแข็งแกร่งมีไม่นานเมื่อเล่นไปสักพักก็แย่เหมือนกัน

คุณประจวบ นิมิตยงสกุล
อุป-นายกสหพันธ์หมากรุกสากลบอกกับผมว่า

เมื่อก่อนท่านเล่นหมากรุกเป็นหมดไม่ว่าจะเป็นหมากรุกไทย จีน
แต่พอมาเล่นหมากรุกสากลและได้มาสัมผัสอย่างจริงจังจนกระทั่งเป็นกรรมการสหพันธ์ก็เลิกเล่นหมากรุกอื่น
เพราะหมากรุกสากลช่วยพัฒนาแต้มหลายอย่างแต่ถ้าใครอยากเล่นหมากรุกเก่งควรฝึกฝนหมากรุกประเภทอื่นประกอบด้วย
ซึ่งรูปหมากและวิธีเดินคล้ายคลึงกันอย่างเรือม้า ขุน
ทั้งหมากรุกไทย,จีน,สากลเป็นแนวทางเดียวกันหมด

หนูทองซึ่งเป็นแชมป์หมากรุกสากลประเทศไทย 4
สมัยพูดว่าหมากรุกสากลช่วยพัฒนาแต้มหมากจริง
เขามีความเห็นในหมากรุกไทยดีก็เพราะเขาฝึกหมากรุกสากลด้วย
ยิ่งถ้าใครนำแต้มหมากรุกสากลมาผสมกับหมากรุกไทยด้วยแล้วจะพัฒนาฝีมืออย่างรวดเร็วหากกลัวว่าเพิ่งหัดเล่นหมากรุกสากลใหม่
ๆจะไม่ได้ผลก็ขอให้ลืม
ๆไปซะเพราะจุดประสงค์ที่เล่นหมากรุกสากลก็เพื่อเอาแต้มมาประยุกต์ในหมากรุกไทยต่างหาก

หนูทองยังบอกด้วยว่า
ผูที่คิดจะเก่งหมากรุกไทยทางลัดจะต้องเป็นคนหมั่นจดจำแต้มหมากเสมอๆ
หากมีเวลาว่างก็ต้องไปซุ่มดูเซียนซ้อมแต้มตามซุ้มบ้างหรือไปชมเกมการแข่งขันอย่างเป็นทางการ
2 อย่างนี้สามารถเอามาพัฒนาได้ระดับหนึ่ง

เซียนป่อง แชมป์หมากรุก 5
สมัย
บอกผมว่า

ถ้าอยากเก่งเร็วต้องเล่นบ่อยเพื่อหาความคล่องตัว
เวลาเดินจะรู้โดยอัตโนมิตว่า จะเดินหมากตัวไหนหมอวัฒน์ อดีตมือ 16
เซียนขุนทองคำให้ทัศนะว่า
เซียนหมากรุกที่จะเก่งได้เร็วต้องเล่นหาประสบการณ์กับหมากทุกระดับ
เท่าที่เห็นเวลานี้ เซียนแหว่งเป็นมือ 1
ประเทศไทยเขาเล่นหมากทุกระดับและลดหมากให้คู่ต่อสู้เขาเล่นเพื่อเอาแต้มสรุปแล้วใครที่อยากเล่นหมากรุกไทยเก่งต้องฝึกฝนสิ่งเหล่านี้
ให้ครบถ้วนคือ

1. ฝึกการไล่ให้ช่ำชองและเรียนรู้
เรื่องหมากรุกกลจะทำให้ตัวเองสามารถกำหนดทีเดินได้อย่างถูกด้อง

(ความเห็นคุณนคร ตรีสอาด)

2.
ศึกษาจำแต้มหมากของเซียนมาประยุกต์ผนวกกับศึกษาเกมๆการแข่งขันและตำราของเซียน

(ความเห็นของหนูทอง)

3. ต้องเล่นหมากรุกอื่นๆประกอบโดยเฉพาะหมากรุกสากล
จะช่วยได้เยอะเพราะรูปหมากและวิธีการเล่นใกล้เคียงกัน

(คุณประจวบ นิมิตยงสกุล)

4. ต้องหาประสบการณ์เล่นกับผู้ที่แข็งแกร่งกว่าเสมอ
การเล่นก็เพื่อเอาแต้ม

(หมอวัฒน์)

5.เล่นบ่อยๆ เพื่อความคล่องตัว

(ความเห็นเซียนป่อง)

ครับใครที่อยากเล่นหมากรุกไทยเก่งจำ 5
ข้อนี้ไว้ให้ดีนะครับได้ผลแน่นอน เพราะทุกท่านที่ให้ทัศนะผมมา

ล้วนแล้วแต่เป็นนักหมากรุกชั้นแนวหน้าทั้งสิ้น
 
Views: 1845 | Added by: chef | Rating: 0.0/0
Total comments: 0
Only registered users can add comments.
[ Registration | Login ]
Entries archive
Our poll
Rate my site
Total of answers: 24
Site friends
  • Create a free website
  • Online Desktop
  • Free Online Games
  • Video Tutorials
  • All HTML Tags
  • Browser Kits
  • Statistics

    Total online: 0
    Guests: 0
    Users: 0